Erkaklarda HPV va kondilomalar: davolash va emlash
- 15
Virusning turlari: nima uchun hammasi bir xil emas
Papillomavirusning ikki yuzdan ortiq turi ma'lum, ularning qirqqa yaqini jinsiy a'zolarga ta'sir qiladi. Amalda ular ikki guruhga bo'linadi:
- Past onkogen xavfli turlar. Ular o'tkir kondilomalarning katta qismiga sabab bo'ladi. Saraton keltirib chiqarmaydi, lekin ko'rinishi va qaytalanishi bilan bezovta qiladi;
- Yuqori onkogen xavfli turlar. Ular tashqi o'sma bermasligi mumkin, lekin uzoq yillar saqlanib, hujayralarda o'zgarish chaqiradi. Erkaklarda olat, anal soha va halqum saratoni bilan bog'liq; ayollarda bachadon bo'yni saratonining asosiy sababi.
Qanday yuqadi
Virus terining bevosita tegishi orqali o'tadi — jinsiy aloqa paytida, shu jumladan og'iz va anal aloqada ham. Bu yerda muhim tafsilot bor: prezervativ xavfni kamaytiradi, lekin to'liq yo'q qilmaydi, chunki u faqat teri yuzasining bir qismini qoplaydi. Kamdan-kam hollarda umumiy nam buyumlar orqali yuqish ham tasvirlangan.
Kasallik belgilari darhol paydo bo'lmaydi. Kondilomalar odatda infeksiyalanishdan 1-8 oy o'tib chiqadi, ba'zan undan ham kechroq. Shuning uchun «kimdan yuqqanini» aniqlashga urinish ko'pincha behuda va oiladagi ishonchsizlikka olib keladi.
O'tkir kondilomalar qanday ko'rinadi
Bular yumshoq, teri rangida yoki biroz och tusdagi o'simtalar. Boshida no'xatdan kichik bo'ladi, keyin ko'payib, gullab turgan qiyofa oladi. Ko'p uchraydigan joylar: olat boshchasi, yuganchasi, ustki teri, olat tanasi, yorg'oq, chov burmalari, anal soha atrofi. Ba'zan siydik chiqarish teshigi ichida joylashadi — bunda oqim ingichkalashishi yoki qon aralashishi mumkin.
Odatda og'ritmaydi. Ishqalanish natijasida qonashi, achishishi yoki qichishishi mumkin.
Tekshiruv qanday o'tkaziladi
- urolog ko'rigi — ko'pincha ko'rinishning o'zi tashxis qo'yish uchun yetarli;
- shubhali holatlarda sirka kislotasi eritmasi bilan sinov: zararlangan sohalar oqarib ko'rinadi;
- siydik chiqarish teshigida o'simta bo'lsa — kanal ichini tekshirish;
- o'simtaning ko'rinishi odatdagidan farq qilsa, tez o'ssa yoki qonasa — gistologik tekshiruv shart;
- boshqa jinsiy yo'l infeksiyalari uchun tekshiruv — ular ko'pincha birga uchraydi;
- sherikni ham ko'rikdan o'tkazish; ayolga ginekolog ko'rigi va sitologik tekshiruv tavsiya etiladi.
Muhim eslatma: erkaklar uchun ayollardagi sitologik skriningga o'xshash ommaviy tekshiruv dasturi yo'q. Belgisiz erkakda «HPV bormi» deb tahlil topshirishning amaliy foydasi cheklangan, chunki musbat natija chiqsa ham qiladigan ish odatda o'zgarmaydi. Shuning uchun bunday tahlilni shifokorsiz buyurtma qilishga shoshilmaslik kerak.
Davolash
Bu yerda tushunish kerak bo'lgan asosiy narsa: bugungi davolash o'simtalarni olib tashlaydi, virusni tanadan chiqarib yubormaydi. Virusni yengish immunitetning ishi.
Olib tashlash usullari
- Kriodestruksiya — suyuq azot bilan muzlatish. Oddiy, arzon, kichik o'simtalarda qulay;
- Elektrokoagulyatsiya — elektr toki bilan kuydirish;
- Lazer — aniq va nozik ishlaydi, katta hamda qiyin joylashgan o'simtalarda afzal;
- Radioto'lqinli usul — atrofdagi to'qimaga ta'siri kam, gistologiyaga material qoladi;
- Jarrohlik yo'li bilan kesib olish — katta o'simtalarda yoki gistologiya zarur bo'lganda.
Bulardan tashqari shifokor tayinlaydigan mahalliy vositalar mavjud — bemor ularni uyda qo'llaydi. Bunday dorilarni o'zboshimchalik bilan ishlatish mumkin emas: ular sog'lom teriga tushsa kuyish qoldiradi.
Qaytalanish ehtimoli birinchi uch oy ichida sezilarli — bu davolash noto'g'ri bajarilgani emas, balki virus terida saqlanib qolgani belgisi. Shuning uchun nazorat ko'riklari rejalashtiriladi.
Emlash
Emlash — bugungi kunda HPV ga qarshi eng samarali chora. U virusning eng ko'p uchraydigan va eng xavfli turlariga qarshi himoya beradi.
Muhim jihatlar:
- eng katta foyda jinsiy hayot boshlanishidan oldin emlanganda olinadi — shuning uchun o'smirlik yoshi maqbul davr hisoblanadi;
- kattaroq yoshda ham emlash mumkin: garchi allaqachon uchrashgan turlarga ta'sir qilmasa-da, hali yuqmagan turlardan himoya qiladi;
- emlash mavjud infeksiyani davolamaydi, lekin kondilomalar olib tashlangandan keyin qaytalanish ehtimolini kamaytirishi haqida ma'lumotlar bor;
- o'g'il bolalar va erkaklarni emlash ikki tomonlama foyda beradi: o'zini kondiloma va bir qator saraton turlaridan himoya qiladi hamda virusning tarqalishini kamaytiradi.
Emlash sxemasi yoshga qarab farq qiladi va uni shifokor belgilaydi. O'zbekistonda emlash imkoniyatlari haqida aniq ma'lumotni klinikadan yoki tuman poliklinikasidan olish mumkin.
Xavfni kamaytiradigan boshqa omillar
- doimiy sherik va prezervativdan foydalanish — to'liq bo'lmasa-da, sezilarli himoya;
- chekishni tashlash: chekuvchilarda virus tanada uzoqroq saqlanadi va o'zgarish ehtimoli yuqoriroq;
- sunnat qilinganlarda virus tashish ehtimoli biroz pastroq ekani kuzatilgan;
- immunitetni susaytiruvchi holatlarni nazorat qilish.
Ko'p so'raladigan savollar
Kondilomam bor — bu xiyonat belgisimi?
Yo'q. Virus yillar davomida yashirin holatda tursa, o'simta ancha keyin paydo bo'lishi mumkin. Bu holat oilada aybdor izlash uchun asos emas.
Sherigimda kondiloma bor, menda yo'q. Davolanishim kerakmi?
Belgisi bo'lmasa davolash tayinlanmaydi. Lekin ko'rikdan o'tish kerak: kichik o'simtalar e'tibordan chetda qolgan bo'lishi mumkin.
Kondilomani uyda kuydirsa bo'ladimi?
Bunday qilish mumkin emas. Uyda ishlatiladigan kislota va «xalq usullari» chandiq, kuyish va infeksiya qoldiradi, o'simta esa qaytadi. Bundan tashqari, kondilomaga o'xshash ko'rinishda boshqa, jiddiyroq kasalliklar ham bo'lishi mumkin.
Xulosa
HPV — uyalinadigan emas, boshqariladigan infeksiya. Erkak uchun to'g'ri taktika oddiy: o'simta paydo bo'lsa uni professional usulda olib tashlash, boshqa infeksiyalarni tekshirish, sherikni ko'rikka yuborish va emlash imkoniyatini muhokama qilish.
Jinsiy a'zolarda o'simta yoki shubhali o'zgarish sezsangiz, «Androlog i Ya» klinikasiga murojaat qiling — ko'rik va olib tashlash bir tashrifda bajarilishi mumkin.
Muhim eslatma. Ushbu maqola ma'lumot berish maqsadida yozilgan va shifokor maslahatining o'rnini bosmaydi. Bu yerdagi ma'lumotlar asosida o'zingizga tashxis qo'ymang va davolanishni boshlamang. Aniq tashxis va davolash rejasi uchun urolog-androlog qabuliga murojaat qiling.
Klinika shifokorlari
Manzil: Toshkent shahri, Foziltepa ko'chasi, 14-kvartal, 28A uy
Telefon: +998 98 809-91-77 · +998 97 720-36-18 · +998 71 275-82-73
Sayt: andrologi.uz
Похожие статьи
-
Причины, приводящие к увеличению числа бесплодных ...
Иметь потомство – великое достояние человечества, подаренное природой. Между тем человечество преследуют заболевания, которые препятствуют продолжению рода. Около 15% супружеских пар
-
Тестостерон - Главный мужской стимулятор
Типичный мужчина среднего возраста – это человек, постепенно теряющий интерес к жизни, любви, свою силу и энергию. Человек действия становится человеком бездействия. Его без видимой причины начинает охватывать умственная
-
Варикоцеле и мужское бесплодие
Варикоцеле – варикоцеле расширение вен семенного канатика, заболевание юношеского возраста, влекущее за собой нарушение сперматогенеза и приводящее к бесплодию. Признаки варикоцеле встречаются у 4,4-30,7% мужчин, в возрасте от 15 до 25 лет.
-
Цветная ультразвуковая допплерография в выявлении
Варикоцеле диагностируется у 8-20% молодых мужчин. Существующая связь фертильности с варикозным расширением вен семенного канатика делает варикоцеле социальной проблемой. Для выяснения причин варикоцеле в настоящее время широко