Uroflowmetriya: peshob oqimi susayganda qanday tekshiruv
- by Андролог
Uroflowmetriya nima va qanday o'tadi
Bu — eng oddiy urologik tekshiruvlardan biri. Bemor alohida xonada, maxsus voronkaga siyadi. Voronka ostidagi qurilma har soniyada qancha millilitr peshob o'tayotganini o'lchab, kompyuterda egri chiziq chizadi. Hech qanday zond, ukol yoki og'riq yo'q. Butun jarayon bemor uchun oddiy siyishdan farq qilmaydi.
Tayyorgarlik
Natija ishonchli bo'lishi uchun bir necha shart bajarilishi kerak:
- qabulga qovuq to'lgan holda kelish — odatda tekshiruvdan 1 soat oldin 500-700 ml suyuqlik ichiladi;
- qovuqni haddan tashqari to'ldirmaslik ham muhim: chidab bo'lmas darajada to'lgan qovuq mushagi charchaydi va natija sun'iy ravishda yomon chiqadi;
- tekshiruvda kamida 150 ml peshob ajralishi shart — bundan kam hajmda o'lchov haqiqiy holatni ko'rsatmaydi;
- iloji bo'lsa tekshiruv 2 marta takrorlanadi, chunki notanish muhitda birinchi urinish ko'pincha odatdagidan yomonroq chiqadi.
Natijadagi raqamlar nimani anglatadi
Javobda bir nechta ko'rsatkich bo'ladi, ammo asosiysi — Qmax, ya'ni eng yuqori oqim tezligi (millilitr/soniya).
| Qmax | Odatda qanday baholanadi |
|---|---|
| 15 ml/s dan yuqori | To'siq bo'lish ehtimoli past |
| 10-15 ml/s | Chegaraviy zona, qo'shimcha tekshiruv kerak |
| 10 ml/s dan past | To'siq yoki qovuq mushagi kuchsizligi ehtimoli yuqori |
Boshqa ko'rsatkichlar ham qaraladi: o'rtacha oqim tezligi, siyish davomiyligi, ajralgan umumiy hajm va eng yuqori tezlikkacha o'tgan vaqt.
Egri chiziqning shakli
Ba'zan raqamdan ko'ra grafik shakli ko'proq gapiradi:
- Qo'ng'iroqsimon — tez ko'tarilib, silliq tushadigan chiziq. Normal holat;
- Yassi, cho'zilgan — past va uzoq davom etadigan «plato». Mexanik to'siqqa xos: prostata kattalashuvi yoki kanal torayishi;
- Uzilib-uzilib, tishli — bemor qorin mushaklari bilan zo'r berayotganini yoki sfinkter faoliyati muvofiqlashmaganini ko'rsatadi;
- Baland va juda qisqa — qovuqning haddan tashqari faolligiga xos.
Qoldiq peshob: har doim birga o'lchanadi
Uroflowmetriyadan so'ng darhol qorin UZI si qilinadi va qovuqda qancha peshob qolgani aniqlanadi. Bu — juda muhim raqam:
- 50 ml dan kam — amalda ahamiyatsiz;
- 50-100 ml — kuzatuv talab qiladi;
- 100 ml dan ko'p — qovuq to'liq bo'shamayotgani, bu esa infeksiya, tosh va vaqt o'tib buyrakka bosim xavfini oshiradi.
Uroflowmetriyaning cheklovi va urodinamik tekshiruv
Uroflowmetriya bitta savolga javob bera olmaydi: oqim nega sust — yo'l torligidanmi yoki nasos kuchsizligidanmi? Ikkala holatda ham grafik bir xil ko'rinishi mumkin. Bu farq esa hal qiluvchi ahamiyatga ega: to'siq bo'lsa operatsiya yordam beradi, qovuq mushagi kuchsiz bo'lsa esa o'sha operatsiya natija bermaydi va bemor umidsizlikka tushadi.
Aynan shu savolga javob berish uchun urodinamik tekshiruv (bosim-oqim tadqiqoti) o'tkaziladi. Unda qovuqqa juda ingichka kateter, to'g'ri ichakka esa qorin bosimini o'lchaydigan ikkinchi datchik qo'yiladi. Qovuq sekin-asta steril eritma bilan to'ldiriladi va shu davomida bosim yozib boriladi. Keyin bemordan siyish so'raladi — shu payt qovuq mushagi qancha kuch sarflayotgani va oqim qanday ekani bir vaqtda o'lchanadi.
Urodinamika kimga ko'rsatiladi
- yosh erkakda (40 yoshgacha) sababi tushunarsiz siyish buzilishi bo'lsa;
- nevrologik kasallik bo'lsa — orqa miya jarohati, tarqoq skleroz, qandli diabetning uzoq davom etgan shakli;
- prostata operatsiyasidan oldin natija shubhali bo'lsa;
- avvalgi operatsiya yoki davolash kutilgan natija bermagan bo'lsa;
- siydik tutolmaslik bilan qiyinchilik birga uchraganda.
Tekshiruv 30-45 daqiqa davom etadi. Noqulaylik bor, lekin og'riqli emas. Keyingi bir-ikki kunda siyishda achishish bo'lishi mumkin; infeksiya xavfi past, ammo mavjud, shuning uchun oldindan siydik tahlili topshiriladi.
Sust oqimning boshqa sabablari
Prostata adenomasi eng ko'p uchraydigan, lekin yagona sabab emas:
- siydik chiqarish kanalining torayishi — ilgari kateter qo'yilgan, jarohat yoki infeksiya o'tkazganlarda;
- qovuq bo'yni sklerozi;
- surunkali prostatit va tos tubi mushaklarining zo'riqishi;
- qandli diabetdagi nerv shikastlanishi tufayli qovuq sezuvchanligining pasayishi;
- ba'zi dorilar — jumladan sovuqqa qarshi va allergiyaga qarshi vositalar oqimni vaqtincha yomonlashtiradi.
Tekshiruvdan oldin nima qilinadi
Odatda birinchi qabulda shifokor IPSS so'rovnomasini to'ldirishni taklif qiladi — bu yetti savoldan iborat xalqaro anketa, shikoyat darajasini raqamga aylantiradi. Unga qo'shimcha: umumiy siydik tahlili, prostata va qovuq UZI si, qonda PSA ko'rsatkichi va barmoq bilan ko'rik. Uroflowmetriya ana shu majmuaning bir qismi bo'lib, davolashni tanlash va keyinchalik uning samarasini o'lchash uchun ishlatiladi.
Xulosa
Uroflowmetriya — arzon, tez va og'riqsiz tekshiruv, u shikoyatni obyektiv raqamga aylantiradi. Qmax va grafik shakli sababni taxmin qilishga imkon beradi, qoldiq peshob esa vaziyat qanchalik jiddiyligini ko'rsatadi. Manzara noaniq qolsa, urodinamik tekshiruv oxirgi nuqtani qo'yadi va keraksiz operatsiyadan saqlaydi.
Oqim susayganini sezgan bo'lsangiz, «yosh o'tdi-da» deb kutmang: erta bosqichda ko'p hollarda dori bilan boshqarish mumkin. «Androlog i Ya» klinikasida uroflowmetriya, UZI va urolog ko'rigi bir kunda o'tkaziladi.
Muhim eslatma. Ushbu maqola ma'lumot berish maqsadida yozilgan va shifokor maslahatining o'rnini bosmaydi. Bu yerdagi ma'lumotlar asosida o'zingizga tashxis qo'ymang va davolanishni boshlamang. Aniq tashxis va davolash rejasi uchun urolog-androlog qabuliga murojaat qiling.
Klinika shifokorlari
Manzil: Toshkent shahri, Foziltepa ko'chasi, 14-kvartal, 28A uy
Telefon: +998 98 809-91-77 · +998 97 720-36-18 · +998 71 275-82-73
Sayt: andrologi.uz
Похожие статьи
-
Причины, приводящие к увеличению числа бесплодных ...
Иметь потомство – великое достояние человечества, подаренное природой. Между тем человечество преследуют заболевания, которые препятствуют продолжению рода. Около 15% супружеских пар
-
Тестостерон - Главный мужской стимулятор
Типичный мужчина среднего возраста – это человек, постепенно теряющий интерес к жизни, любви, свою силу и энергию. Человек действия становится человеком бездействия. Его без видимой причины начинает охватывать умственная
-
Варикоцеле и мужское бесплодие
Варикоцеле – варикоцеле расширение вен семенного канатика, заболевание юношеского возраста, влекущее за собой нарушение сперматогенеза и приводящее к бесплодию. Признаки варикоцеле встречаются у 4,4-30,7% мужчин, в возрасте от 15 до 25 лет.
-
Цветная ультразвуковая допплерография в выявлении
Варикоцеле диагностируется у 8-20% молодых мужчин. Существующая связь фертильности с варикозным расширением вен семенного канатика делает варикоцеле социальной проблемой. Для выяснения причин варикоцеле в настоящее время широко