Moyak mikrolitiazi: UZI xulosasidagi «mikrokaltsinatlar» nimani anglatadi

Mikrolitiaz nima

Moyak mikrolitiazi — moyak to'qimasidagi urug' ishlab chiqaruvchi kanalchalar ichida hosil bo'ladigan juda mayda (1-3 mm) kalsiy tuzlari cho'kmalari. UZI ekranida ular moyak bo'ylab sochilgan yorqin oq nuqtalar ko'rinishida bo'ladi va ortida soya bermaydi. Ko'pincha ular ikkala moyakda bo'ladi. Odatda bir kesimda beshta va undan ortiq nuqta bo'lsa, «klassik mikrolitiaz» deyiladi, kamroq bo'lsa — «cheklangan mikrolitiaz».

Bu holat ancha keng tarqalgan: tadqiqotlarga ko'ra sog'lom yosh erkaklarning bir necha foizida uchraydi va ular ko'pincha bu haqida hech qachon bilmaydi. Mikrolitiaz og'riq bermaydi, moyak hajmini o'zgartirmaydi va o'z-o'zidan hech qanday belgi bilan namoyon bo'lmaydi.

Nega paydo bo'ladi

Aniq sababi to'liq o'rganilmagan. Kanalcha ichidagi shikastlangan hujayralar va ularning qoldiqlari atrofida kalsiy cho'kishi taxmin qilinadi. Mikrolitiaz quyidagi holatlarda ko'proq uchraydi:

• kriptorxizm (bolalikda yorg'oqqa tushmagan moyak) va uning operatsiyasidan keyin;
• bepushtlik, ayniqsa spermatozoidlar soni kam bo'lgan erkaklarda;
• varikotsele, moyak atrofiyasi;
• Klaynfelter sindromi va boshqa genetik holatlar;
• o'tkazilgan moyak jarohati yoki yallig'lanish.

Moyak o'smasi bilan bog'liqligi

Eng ko'p beriladigan savol. Tadqiqotlar mikrolitiazi bor erkaklarda moyak o'smasi biroz ko'proq uchrashini ko'rsatgan. Ammo bu mikrolitiazning o'zi o'smaga aylanadi degani emas. Kalsiy nuqtalari hujayra emas, ular xavfli o'zgarishga uchramaydi. Xavf, asosan, qo'shimcha omillar bo'lganda oshadi:

• o'tmishda moyak o'smasi bo'lgan bo'lsa;
• kriptorxizm yoki orxiopeksiya operatsiyasi bo'lgan bo'lsa;
• yaqin qarindoshlarida (ota yoki aka-uka) moyak o'smasi bo'lgan bo'lsa;
• moyak kichik (atrofik) bo'lsa — taxminan 12 ml dan kam;
• og'ir bepushtlik bilan birga kelsa.

Bunday omillar yo'q bo'lgan erkaklarda mikrolitiaz odatda faqat kuzatuvni talab qiladi.

Topilgandan keyin nima qilish kerak

1. Androlog ko'rigi — moyaklarni paypaslab tekshirish, xavf omillarini aniqlash.
2. Batafsil skrotal UZI va doppler — mikrolitiazdan tashqari tugun yoki boshqa o'zgarish yo'qligini tasdiqlash. Eng muhim nuqta shu: tugun bo'lmasa, vaziyat xotirjam.
3. Kerak bo'lsa o'smaga xos markerlar (AFP, beta-XG, LDG) — shifokor ko'rsatmasi bo'yicha.
4. Spermogramma — farzand rejasi bo'lsa yoki bepushtlik shikoyati bo'lsa.
5. Xavf omillari bor bo'lsa — shifokor qo'shimcha tekshiruv yoki kuzatuv rejasini individual belgilaydi.

O'z-o'zini tekshirish — asosiy profilaktika

Mikrolitiazi bor har bir erkakka oyiga bir marta moyaklarni o'zi tekshirib turish tavsiya etiladi. Buni iliq dushdan keyin, yorg'oq terisi bo'shashganda qilish qulay: har bir moyakni bosh va ko'rsatkich barmoqlar orasida asta aylantirib, yuzasi va zichligini his qilish kerak. Sog'lom moyak silliq va bir xil zichlikda bo'ladi. Qattiq tugun, moyakning kattalashishi yoki qattiqlashishi, yorg'oqda og'irlik hissi paydo bo'lsa — kechiktirmasdan shifokorga murojaat qilish kerak. Muntazam o'z-o'zini tekshirish har qanday o'zgarishni erta bosqichda aniqlash imkonini beradi, bu bosqichda esa davolash juda samarali.

Mikrolitiaz va farzand ko'rish

Mikrolitiazning o'zi bepushtlikka olib kelmaydi, lekin ular ko'pincha bir xil sabablardan kelib chiqadi. Shuning uchun farzand rejalashtirayotgan juftliklarda spermogramma topshirish foydali. Agar ko'rsatkichlar me'yorida bo'lsa, mikrolitiaz hech qanday to'siq bo'lmaydi. Agar pasaygan bo'lsa, androlog sababini aniqlab, davolash yoki yordamchi reproduktiv usullarni tavsiya qiladi.

Qachon androlog qabuliga kelish kerak

Agar UZI xulosasida mikrolitiaz yozilgan bo'lsa, natijani bir marta mutaxassisga ko'rsating — u xavf omillaringizni baholab, keyingi kuzatuv rejasini aniq aytadi. «Androlog i Ya» klinikasida urolog-androloglar ko'rik va UZI ni bir tashrifda o'tkazadi va sizga xotirjam, aniq tavsiyalar beradi.

Raxmatullaev Boxodir Mirziyatovich

Urolog-androlog

BatafsilQo'ng'iroq

Xodjaboev Bunyod Pulatovich

Urolog-androlog

BatafsilQo'ng'iroq

Sadriddinov X.N.

UZI shifokori

BatafsilQo'ng'iroq