Uretrit: peshob yo'li yallig'lanishi — belgilari, sabablari va davolash
- 52
Uretrit qanday turlarga bo'linadi
Kelib chiqishiga ko'ra uretrit ikki katta guruhga ajratiladi:
- Infeksion uretrit — gonokokkli (gonoreya qo'zg'atuvchisi) va nogonokokkli (xlamidiya, mikoplazma, ureaplazma, trixomonada, ba'zan oddiy bakteriyalar — ichak tayoqchasi, stafilokokk). Aksariyat hollarda jinsiy yo'l bilan yuqadi.
- Noinfeksion uretrit — tibbiy muolajalar (kateter, sistoskopiya) dan keyingi mexanik ta'sirlanish, siydik toshining o'tishi, kimyoviy qo'zg'alish yoki allergiya natijasida rivojlanadi.
Kechishiga ko'ra o'tkir (yorqin belgilar bilan) va surunkali (sust, davriy qo'zg'aluvchi) shakllari farqlanadi.
Asosiy belgilari
- peshob paytida achishish, kuyish yoki og'riq, ayniqsa boshlanishida;
- uretradan ajralma: shishasimon, oqish yoki yiringli, ko'pincha ertalab sezilarli;
- kanal og'zining qizarishi, shishishi va yopishib qolishi;
- tez-tez peshobga chiqish istagi;
- ba'zan peshob oxirida qon tomchisi.
Umumiy ahvol odatda o'zgarmaydi — harorat ko'tarilmaydi, holsizlik bo'lmaydi, shuning uchun ko'pchilik shifokorga bormay yuraveradi. Belgilar bir haftadan so'ng o'z-o'zidan susayishi mumkin, ammo bu infeksiya yo'qoldi degani emas — u shunchaki chuqurroq «o'rnashib» oladi.
Nega o'z-o'zini davolash xavfli
Internetdan o'qib antibiotik ichish uretritda eng ko'p uchraydigan xatodir. Noto'g'ri tanlangan preparat yoki chala kurs qo'zg'atuvchini yo'qotmaydi, balki uni chidamli qilib, belgilarni xiralashtiradi. Natijada kasallik surunkali shaklga o'tadi, keyinchalik esa uni aniqlash va davolash bir necha barobar qiyinlashadi.
Davolanmagan uretrit nimaga olib keladi
Yallig'lanish yuqoriga ko'tarilib boradi: prostatit (prostata yallig'lanishi), epididimit (moyak ortig'i yallig'lanishi — bepushtlik xavfi bilan), qovuq yallig'lanishi rivojlanishi mumkin. Uzoq kechgan uretritning yana bir jiddiy asorati — uretra strikturasi, ya'ni kanalning chandiqli torayishi. Bunda siydik oqimi ingichkalashadi, qovuq to'liq bo'shalmaydi va muammoni faqat operatsiya bilan hal qilish mumkin bo'lib qoladi.
Tashxis qanday qo'yiladi
Urolog-androlog ko'rikdan so'ng quyidagilarni buyuradi: uretradan surtma va PCR tahlili (qo'zg'atuvchini aniq topish uchun), bakteriologik ekma antibiotikka sezgirlik bilan, umumiy peshob tahlili va ikki stakanli sinama. Zarur bo'lsa prostata va qovuq UZI qilinadi — yallig'lanish qo'shni a'zolarga o'tmaganini tekshirish uchun. Tahlildan oldin 2–3 soat peshob qilmaslik kerak, shunda natija ishonchli chiqadi. Surunkali shaklga shubha bo'lsa, uretroskopiya — kanal ichini optik asbob bilan ko'zdan kechirish ham qo'llanishi mumkin; bu tekshiruv faqat zarurat bo'lgandagina va og'riqsizlantirish bilan bajariladi.
Davolash
Davolash aniqlangan qo'zg'atuvchiga qarab tanlanadi: gonokokkli va bakterial uretritda antibiotiklar (sezgirlik natijasiga ko'ra), trixomonadada antiprotozoy vositalar, allergik shaklda antigistamin preparatlar qo'llanadi. Davolash davrida jinsiy aloqadan tiyilish, achchiq va alkogolni cheklash, ko'proq suyuqlik ichish tavsiya etiladi. Jinsiy sherik ham albatta tekshiruvdan o'tishi va zarur bo'lsa davolanishi shart — aks holda infeksiya «ping-pong» kabi qaytadan yuqadi. Kurs tugagach nazorat tahlili topshiriladi: faqat u toza chiqsa, davolash yakunlangan hisoblanadi.
Ko'p so'raladigan savollar
Uretrit jinsiy aloqasiz ham paydo bo'lishi mumkinmi?
Mumkin. Kateter qo'yilgandan keyin, siydik toshi o'tganda, kimyoviy ta'sirlanishda yoki umumiy immunitet pasayganda shartli-patogen mikroblar faollashib, yallig'lanish berishi mumkin. Shuning uchun uretrit tashxisi hech qachon o'z-o'zidan ayblov belgisi emas.
Davolash qancha davom etadi?
O'tkir bakterial uretrit odatda 7–14 kunlik kurs bilan davolanadi. Surunkali shakl ko'proq vaqt va sabr talab qiladi: bir necha bosqichli davolash, fizioterapiya va nazorat tahlillari kerak bo'lishi mumkin. Aniq muddatni qo'zg'atuvchi turi va kechish shakliga qarab shifokor belgilaydi.
Profilaktika
- tasodifiy aloqalarda himoya vositasidan foydalanish;
- shaxsiy gigiyena qoidalariga rioya qilish;
- kuniga 1,5–2 litr suv ichish — kanal tabiiy yuvilib turadi;
- sovqotib qolmaslik, immunitetni mustahkamlash;
- yiliga bir marta profilaktik tekshiruvdan o'tish;
- har qanday noodatiy belgida o'z-o'zini davolamasdan shifokorga borish.
Erta bosqichda davolash odatda bitta qisqa kurs bilan yakunlanadi — kechiktirilgan surunkali holat esa oylab cho'zilishi mumkin. Shu oddiy hisob-kitobning o'zi vaqtida murojaat qilish foydasini ko'rsatadi.
«Androlog i Ya» klinikasida uretrit tashxisi bir tashrifda qo'yiladi: ko'rik, surtma, PCR va UZI — natijaga qarab aniq davolash rejasi tuziladi.
Klinika shifokorlari
Manzil: Toshkent shahri, Fozıltepa ko'chasi, 28A
Telefon: +998 98 809-91-77 · +998 97 720-36-18 · +998 71 275-82-73
Sayt: andrologi.uz
Похожие статьи
-
Причины, приводящие к увеличению числа бесплодных ...
Иметь потомство – великое достояние человечества, подаренное природой. Между тем человечество преследуют заболевания, которые препятствуют продолжению рода. Около 15% супружеских пар
-
Тестостерон - Главный мужской стимулятор
Типичный мужчина среднего возраста – это человек, постепенно теряющий интерес к жизни, любви, свою силу и энергию. Человек действия становится человеком бездействия. Его без видимой причины начинает охватывать умственная
-
Варикоцеле и мужское бесплодие
Варикоцеле – варикоцеле расширение вен семенного канатика, заболевание юношеского возраста, влекущее за собой нарушение сперматогенеза и приводящее к бесплодию. Признаки варикоцеле встречаются у 4,4-30,7% мужчин, в возрасте от 15 до 25 лет.
-
Цветная ультразвуковая допплерография в выявлении
Варикоцеле диагностируется у 8-20% молодых мужчин. Существующая связь фертильности с варикозным расширением вен семенного канатика делает варикоцеле социальной проблемой. Для выяснения причин варикоцеле в настоящее время широко